Washington Post: Rusya ve Çin uzay yarışında ABD ile arayı kapatıyor
WP’ye göre Moskova ve Pekin’in uzaydaki yeni adımları, ABD’nin teknolojik üstünlüğünü koruması için altyapı ve fırlatma kapasitesi baskısını artırıyor.
12punto
The Washington Post, Rusya ve Çin’in uzay alanında ABD ile arasındaki mesafeyi giderek kapattığını yazdı. Gazetenin değerlendirmesinde, Washington’ın uzun süredir sahip olduğu teknolojik üstünlüğün azalmaya başladığı; Moskova ve Pekin’in son dönemdeki adımlarının ABD açısından stratejik riskler doğurabileceği belirtildi.
Haberde özellikle Çin’in yeniden kullanılabilir roket teknolojisindeki ilerlemesine dikkat çekildi. Çinli bir havacılık ve uzay şirketinin ağustos ayında roketin birinci kademesini ilk kez başarıyla Dünya’ya indirdiği aktarıldı. Bu kabiliyet daha önce ABD merkezli SpaceX ve Blue Origin gibi şirketlerle özdeşleşmişti.
Roket kademelerinin yeniden kullanılabilmesi, fırlatma maliyetlerini düşürdüğü için ticari ve askeri uzay faaliyetlerinde kritik bir eşik olarak görülüyor. WP’ye göre bu alandaki ilerleme, Çin’in yalnızca devlet destekli projelerde değil, özel sektör eliyle de kapasitesini artırdığını gösteriyor.
Gazete, Rusya’nın uzaydan internet bağlantısı sağlaması planlanan Rassvet uydu sistemini de ABD açısından dikkatle izlenmesi gereken başlıklar arasında saydı. Değerlendirmede, sistemin Rus ordusu tarafından kullanılabileceği ve SpaceX’in Starlink ağının sağladığı kabiliyetlere benzer imkanlar sunabileceği ifade edildi.
ABD İÇİN ALTYAPI VE İZİN SÜRECİ UYARISI
WP’ye göre ABD’nin karşı karşıya olduğu temel sorunlardan biri eskiyen fırlatma rampaları ve uzay altyapısı. Bu altyapının modernize edilmesi için Kongre’den ek bütçe sağlanması gerektiği vurgulanırken, ticari fırlatma izinlerinin de daha hızlı ve sade bir yapıya kavuşturulması gerektiği kaydedildi.
Gazete, ABD’nin güçlü özel uzay sektörü sayesinde liderliğini şimdilik koruduğunu ancak bu üstünlüğün kendiliğinden sürdürülemeyeceğini yazdı. Değerlendirmeye göre Washington’ın fırlatma sayısını artırması, altyapı yatırımlarını hızlandırması ve özel sektörün hareket alanını genişletmesi gerekiyor.
ABD’nin Rusya ve Çin’in uzaydaki faaliyetlerine yönelik takibi de son dönemde müttefiklerle daha fazla paylaşılmaya başladı. The Times’ın Mayıs 2025 tarihli haberine göre Washington, İngiltere ve diğer “Beş Göz” istihbarat ittifakı üyelerine Rus ve Çin uydularını izleyen Space Delta 9 biriminin bazı verilerine erişim sağladı.
Rusya ve Çin ise ortak uzay projelerini sürdürüyor. Moskova, 2024’te Çin ile Ay yüzeyinde ya da yörüngesinde kurulması planlanan Uluslararası Bilimsel Ay İstasyonu anlaşmasını onaylamıştı. Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin de Nisan 2025’te iki ülkenin uzay alanında “büyük” ve “görkemli” planları olduğunu söylemişti.
Eski NASA Başkanı Jim Bridenstine ise Ekim 2025’te Rusya, ABD ve Çin’e uzayda işbirliği çağrısı yapmış; ülkelerin çıkarlarının ve faaliyetlerinin uzayda kesişebileceğini belirterek tarafların tek başına hareket edemeyeceğini ifade etmişti.