Trump’ın İran’a yaptırım tehdidi petrolü yükseltti; Bessent piyasaların tepkisini ‘yanlış yorum’ saydı

ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’a karşı “bir ülkeye karşı şimdiye dek yürütülen en ezici ekonomik operasyon” tehdidinde bulunmasının ardından petrol piyasalarında tansiyon yükseldi. Açıklamaların ardından petrol fiyatları seansın erken bölümünde yüzde 3’ün üzerinde artarken, Brent petrol gün içinde 94,71 dolara kadar çıktı.

ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, Washington’un İran’a karşı “tarihin en ağır yaptırımlarını” uygulamaya hazırlandığını söyledi. Bessent, Trump’ın konuya ilişkin ayrıntıları pazartesi günü düzenleyeceği basın toplantısında paylaşacağını belirtti.

BESSENT: PİYASALAR YANLIŞ YORUMLADI

CNBC’ye konuşan Bessent, İran’a yönelik ekonomik baskının askeri müdahale ihtimalini azaltacağı görüşünü savundu. Petrol fiyatlarındaki yükselişe şaşırdığını belirten Bessent, “Petrol piyasalarının bu ekonomik baskının ne anlama geldiğini yanlış yorumladığını düşünüyorum” dedi.

Bessent, “Asimetrik bilgiye sahibiz ve petrolün bu gelişme üzerine neden yükseldiğinden emin değilim” ifadesini kullandı. ABD Hazine Bakanı, “Eğer maksimum ekonomik baskı uyguluyorsak, bu durum büyük ölçekli bir askeri müdahalenin muhtemelen gerçekleşmeyeceği anlamına gelir” diye konuştu.

Bessent ayrıca İran’ın en büyük ticaret ortaklarından Çin’e ABD ile işbirliği yapma çağrısında bulundu. Çin’in Körfez bölgesinden enerji tedarikindeki payına dikkat çeken Bessent, enerji fiyatlarının yeniden düşmesini “herkesin istediğini” söyledi.

ÇİN’DEN YAPTIRIM TEPKİSİ

Çin’in Washington Büyükelçiliği sözcüsü ise Bessent’in açıklamalarına karşı yaptırımların çözüm getirmeyeceğini vurguladı. Sözcü, “İran meselesine ilişkin olarak, yaptırımlar ve baskı sorunun çözümüne yardımcı olmaz. Çin, ilgili tarafları sorumlu adımlar atmaya ve meseleyi siyasi ile diplomatik yollarla çözmeye çağırıyor” açıklamasını yaptı.

Analiz firması Kpler’ın 2025 verilerine göre Çin, İran’ın deniz yoluyla ihraç ettiği petrolün yüzde 80’inden fazlasını satın alıyor. Bu nedenle Washington’un Pekin’i İran’la ticaret nedeniyle hedef alıp almayacağı sorusu, enerji piyasaları kadar ABD-Çin ilişkileri açısından da kritik başlıklardan biri olarak öne çıkıyor.

İran tarafında ise ABD’nin yeni yaptırım tehdidine karşı ekonomik hazırlık çağrıları yapılıyor. İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf, Bağdat’ta İranlı ve Iraklı iş insanlarıyla yaptığı görüşmede, “haksız yaptırımlara karşı planlama” yapılması gerektiğini söyledi.

Kalibaf, ulusal para birimleriyle ticaretin mümkün olduğunu belirterek güvenlik ve ekonominin birbirini tamamladığını ifade etti. İranlı yetkili, askeri gücün tek başına sürdürülebilirlik sağlamayacağını, ekonomik büyüme ve iç üretimin de belirleyici olduğunu dile getirdi.