Asgari ücrette yeni dönem: Maaşta hesaplar değişti

Yılın ikinci yarısına girilmesiyle birlikte, milyonlarca çalışanın gözü 2027 asgari ücretinin ne olacağında. 2026'nın başında net 28 bin 75 TL olarak açıklanan mevcut asgari ücretin yeni yılda ne kadar yükseltileceği tartışılırken, alışılmış tek tip yapıdan farklı bir sistem gündeme taşındı.

Devletin ilgili bakanlıkları ve kurumları koordinasyonunda şekillenen bu yeni model, hem bölgesel hem de sektörel ihtiyaçları baz almayı hedefliyor. Özellikle Türkiye'nin ekonomik olarak farklı gelişmişlik düzeylerine sahip bölgelerinde ve çeşitli sektörlerde oluşan maliyet ile gelir dengesizliklerinin ortadan kaldırılması amaçlanıyor.

Çalışmalara yakın kaynaklar, yaklaşan düzenlemede işçilerin alım gücünü korumanın öncelikli olduğunun altını çiziyor. Aynı zamanda, üretici ve işverenlerin rekabet gücünün olumsuz etkilenmemesi için sürdürülebilirlik de gözetilecek.

Taslak planların ilk aşamalarında, mevcut sistemin aksine, yaşam maliyetinin yüksek olduğu bölgelerde daha fazla artış veya bazı sektörlere özgü taban ücret düzenlemeleri konuşuluyor. Hazırlıklar tamamlanınca hem işçi hem işveren tarafının görüşleri alınacak ve ardından nihai karar kamuoyuyla paylaşılacak.

Dünyada farklı ülkelerde uygulanan asgari ücret politikaları da model arayışında yol gösterici olarak öne çıkıyor. ABD’de federal asgari ücret yasal olmasına karşın, eyaletler ve hatta kimi kentlerde daha yüksek asgari ücret uygulamaları bulunuyor. Kanada’da ise eyaletler kendi baz ücretlerini belirliyor. Uzakdoğu’da ise Japonya, Çin ve Hindistan gibi ülkelerde gelir seviyeleri idari bölgelerin ekonomik durumuna göre ayarlanabiliyor.

Avrupa ülkelerinde ise tek tip uygulamaya rastlanmıyor. Almanya’da genel asgari ücret yasal olarak mevcutken, belirli sektörlerde toplu sözleşmelerle daha yüksek seviyeler devreye giriyor. İtalya ve Avusturya ise sektörel bazda ücret belirleme modelini benimsemiş durumda.

Belçika ise hem ulusal bir taban ücret bulunduruyor hem de bazı sektörlerde toplu iş sözleşmeleriyle bu seviyenin üstünde kazanç sağlayan çalışanlara imkan tanıyor.

2027’DEKİ ARTIŞ HERKESİN GÜNDEMİNDE

Bakanlık ve ilgili kurumlar tarafından sürdürülen hazırlıkların gidişatı, hem çalışanlar hem de işverenler tarafından yakından takip ediliyor. Yeni modelin hayata geçirilip geçirilmeyeceği, asgari ücrette kimleri hangi oranda etkileyeceği ve zam miktarının ne olacağı önümüzdeki günlerde kesinleşecek.

Sonuç olarak, hükümetin üzerinde çalıştığı bu yeni sistem; ülkenin ekonomik koşulları, bölgesel farklılıklar ve sektör bazlı ihtiyaçları dikkate alarak hem çalışan hem işveren için dengeli ve sürdürülebilir bir yapı oluşturmayı hedefliyor. 2027 asgari ücret zam oranı ve yöntemi, kamuoyunda sıcaklığını koruyan temel başlıklardan biri olmaya devam ediyor.