E-ticarette yeni dönem 1 Ağustos’ta başlıyor: Yapay zekâ reklamları ve indirimlere sıkı kurallar

E-ticarette tüketiciyi yanıltıcı reklamlar ve haksız ticari uygulamalara karşı korumayı amaçlayan yeni düzenlemeler 1 Ağustos itibarıyla yürürlüğe giriyor. Ticaret Bakanlığı tarafından yapılan değişikliklerle yapay zekâ destekli reklamlar, hedefli reklamcılık, influencer paylaşımları, indirim kampanyaları ve tüketici değerlendirmelerine ilişkin daha sıkı kurallar uygulanacak.

1 Temmuz’da Resmî Gazete’de yayımlanan yönetmelik değişikliğiyle dijital ticarette şeffaflığın artırılması hedefleniyor. Düzenlemelerin özellikle e-ticaret platformları ile çevrim içi satış yapan işletmelerin reklam, kampanya ve müşteri yorumu süreçlerinde yeni hazırlıklar yapmasını gerektirmesi bekleniyor.

YENİ KURALLAR NELER GETİRİYOR?

Düzenleme kapsamında, reklamlarda yapay zekâ kullanılarak oluşturulan ve gerçek kişiden ayırt edilmesi güç dijital karakterlere yer verilmesi halinde bunun tüketiciye açık, anlaşılır ve fark edilebilir biçimde belirtilmesi zorunlu olacak. Yapay zekâ ile oluşturulan dijital kopyaların, gerçek bir kişinin ürünü deneyimlediği veya tavsiye ettiği izlenimi yaratacak şekilde reklamlarda kullanılmasına izin verilmeyecek.

İndirimli satış reklamlarında da referans fiyat uygulaması değişiyor. Buna göre, indirimin başlangıcından önceki son 10 gün içinde uygulanan en düşük fiyat, indirim öncesi fiyat olarak gösterilebilecek. Bu adımla, ürün fiyatının kampanya öncesinde yükseltilip daha sonra yüksek indirim varmış gibi sunulmasının önüne geçilmesi amaçlanıyor. Şarta bağlı kampanyalar da aynı kurallara tabi olacak.

Tüketici değerlendirmelerine ilişkin süreçte de süreler kısalıyor. Satıcı ve sağlayıcılara tüketici şikâyetlerine yanıt vermeleri için tanınan süre 72 saatten 48 saate indirildi. Bu süre içinde yanıt verilmemesi halinde değerlendirmeler yayımlanabilecek. Ayrıca yalnızca satın alma süreci doğrulanabilen tüketici yorumlarının yayımlanmasına izin verilecek.

TOBB E-ticaret Meclis Üyesi ve Ticimax Kurucu CEO’su Cenk Çiğdemli, düzenlemenin uzun süredir tartışılan sahte indirim uygulamalarını önemli ölçüde sınırlayacağını belirtti. Çiğdemli, “Artık bir ürünün fiyatı önce yapay olarak yükseltilip sonra ‘yüzde 50 indirim’ denilmesi daha zor olacak. İndirimli satışlarda referans fiyat olarak son 10 günün en düşük fiyatının esas alınması, kampanyaların daha şeffaf hale gelmesini sağlayacak” dedi.

Çiğdemli’ye göre yeni dönem yalnızca tüketiciyi korumakla sınırlı kalmayacak, e-ticarette rekabet anlayışını da değiştirecek. Fiyat geçmişini takip etmek, tüketici yorumlarını doğrulamak ve reklam içeriklerini mevzuata uygun hale getirmek güçlü dijital altyapı gerektirdiği için, bu alana yatırım yapan şirketlerin uyum sürecinde avantajlı konuma geçmesi bekleniyor.

Çiğdemli, güvenilirliğin de rekabet unsuru haline geleceğini vurgulayarak, “Yeni düzenleme sadece tüketiciyi korumakla kalmayacak, e-ticarette yeni bir rekabet anlayışı oluşturacak” değerlendirmesinde bulundu.