Küresel gıda fiyatlarında gerileme

Dünya genelinde gıda fiyatları, özellikle palm ve soya yağlarının değer kaybetmesiyle mayıs ayında hafif bir düşüş yaşadı. Bununla birlikte, önemli tarımsal girdilerin fiyatlarındaki artışlar, endeksi uzun zamandır gözlemlenen en üst seviyelerin hemen altına taşıdı.

Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) verilerine göre, FAO Gıda Fiyat Endeksi Mayıs 2026'da ortalama 130,8 puanda gerçekleşti. Bu rakam, önceki aya göre yüzde 0,2'lik küçük bir düşüşe işaret ederken, geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 2,9 artış anlamına geliyor.

İran'da yaşanan çatışmalar ve Hürmüz Boğazı’ndaki kesintiler, yakıt ve gübre gibi kritik tarımsal girdilerin küresel tedarikini aksattı ve üretim maliyetlerini yükseltti. Özellikle mısır ve pirinç gibi ürünlerin yetiştirildiği ülkelerde verim kayıpları endişe konusu oldu. Ayrıca, palm yağı fiyatları, ithalat talebinde yaşanması beklenen azalma ve ham petrol piyasalarındaki dalgalanmalar nedeniyle beş ay süren yükselişin ardından aşağı yönde hareket etti.

FAO Piyasalar ve Ticaret Bölümü Direktörü Boubaker Ben-Belhassen, “Küresel gıda emtia piyasaları genel olarak dayanıklılığını korusa da, tahıl fiyatlarındaki artış, hava koşullarına bağlı risklere ve enerji ile girdi piyasalarındaki aksaklıklara karşı duyarlılığı ortaya koymaktadır. Hürmüz Boğazı da dahil ticaret yollarını etkileyen belirsizliğin sürmesi, gübre kullanımını azaltabilir ve gıda fiyatları üzerinde ek baskı yaratabilir, bu da koordineli bir uluslararası eylemin gerekliliğini vurgulamaktadır” dedi.

Son açıklanan verilerde, FAO Tahıl Fiyat Endeksi'nin nisana göre yüzde 2,6, yıllık bazda ise yüzde 5,0 yükseldiği belirtildi. Buna karşılık, FAO Bitkisel Yağ Fiyat Endeksi Nisan 2026'ya kıyasla yüzde 4,6 düşerek yılın ilk aylık gerilemesini göstermiş oldu. Et fiyat endeksindeki yüzde 0,1’lik sınırlı artış ise dikkat çekti. Süt ürünleri ise uluslararası tereyağı fiyatlarındaki azalışın etkisiyle ay bazında yüzde 0,5 düşüş yaşadı.

Şeker fiyatlarında ise artış eğilimi sürdü. Brezilya'da şeker kamışından şeker üretimine ayrılan oranın azalması, etanol üretimine daha fazla ağırlık verilmesi ve El Nino'nun önümüzdeki yıl Hindistan ve Tayland’daki şeker üretimini olumsuz etkileyebileceğine dair beklentiler, mayıs ayı için endekste yüzde 7,5'lik artışı beraberinde getirdi.

Türkiye’de ise bugün yayımlanan TÜİK verilerine göre, gıda ve alkolsüz içeceklerde Mayıs ayında yüzde 0,48’lik bir düşüş yaşandı. Bununla birlikte, yıllık bazda artış oranı yüzde 34,86 olarak kayıtlara geçti.