Üniversite diplomasının iş bulmadaki etkisi Avrupa’da ülkeye göre büyük fark gösteriyor
Eurostat verileri, üniversite mezunu işsizliğinin Orta ve Doğu Avrupa’da çok düşük, Türkiye ve bazı Balkan ülkelerinde ise yüksek seyrettiğini gösteriyor.
12punto
Üniversite diploması Avrupa’da iş piyasasına girişte hâlâ önemli bir avantaj olarak görülse de bu avantajın gücü ülkeden ülkeye ciddi biçimde değişiyor. Eurostat verilerine dayanan analiz, yükseköğretim mezunlarının işsizlik oranlarında Avrupa genelinde belirgin bir ayrışma olduğunu ortaya koydu.
25-54 yaş aralığındaki yükseköğretim mezunları arasında işsizliğin en düşük olduğu ülkeler Orta ve Doğu Avrupa’da yoğunlaşıyor. Romanya, Çek Cumhuriyeti, Polonya ve Bulgaristan’da bu gruptaki işsizlik oranı yüzde 1,5’in altında kalıyor.
Buna karşılık Kuzey Makedonya, Türkiye ve Bosna-Hersek’te üniversite mezunu işsizliği yaklaşık yüzde 7 düzeyinde. Avrupa Birliği içinde ise en yüksek oran yaklaşık yüzde 6 ile Yunanistan’da kaydediliyor.
Fransa ve İspanya’da da yükseköğretim mezunları için tablo AB ortalamasının üzerinde seyrediyor. AB’de 25-54 yaş grubundaki üniversite mezunları için işsizlik ortalaması yüzde 3,6 iken, İtalya ve Almanya’da oran yaklaşık yüzde 3 seviyesinde bulunuyor.
GENEL İŞSİZLİKTE İSPANYA ÖNE ÇIKIYOR
Genel işsizlik oranlarında da Avrupa içinde geniş farklar var. İspanya, ekonomisindeki büyümeye rağmen 25-54 yaş grubunda yüzde 9’un üzerindeki işsizlik oranıyla AB içinde en yüksek seviyelerden birine sahip. Bu oran, Sırbistan’daki yüzde 8,7 ve Türkiye’deki yüzde 7,5 seviyelerinin de üzerinde.
Aynı yaş grubunda AB ortalaması yüzde 5,4 olarak hesaplanırken, İtalya yüzde 6,6 ve Fransa yüzde 6,1 ile ortalamanın üzerinde yer alıyor. Çek Cumhuriyeti, Malta, Polonya ve Hollanda ise yüzde 3’ün altındaki oranlarla işsizliğin en düşük olduğu ülkeler arasında.
Gençlerin eğitim ve istihdamla bağını gösteren NEET verileri de benzer biçimde farklılık gösteriyor. AB’de 15-29 yaş aralığındaki gençlerin yüzde 11’i ne eğitimde ne istihdamda ne de mesleki eğitimde yer alıyor. Bu oran Hollanda’da yüzde 5’in altındayken, Romanya’da yüzde 19’a kadar çıkıyor.
Son 10 yılda AB genelinde NEET oranı 4 puandan fazla geriledi. En büyük düşüşler İtalya’da 12 puan, Yunanistan’da ise 10 puan olarak kaydedildi. Buna karşın Almanya, Lüksemburg ve Avusturya’da gençlerin iş gücü dışında kalma oranında sınırlı artış görüldü.