Göz çevresindeki sarı lekeler kalp krizi ve inme riski için uyarı işareti olabilir

Göz kapakları ve çevresinde ortaya çıkan sarımsı, hafif kabarık lekelerin kalp ve damar sağlığı açısından dikkate alınması gerektiği bildirildi. *Atherosclerosis* dergisinde yayımlanan araştırmada, ksantelazma adı verilen bu oluşumlara sahip kişilerde kalp krizi, inme ve geçici iskemik atak oranlarının kontrol grubuna göre daha yüksek olduğu tespit edildi.

Ksantelazma, genellikle göz çevresinde görülen soluk sarı lekeler olarak tanımlanıyor. Bu oluşumlar, bağışıklık sisteminde görev alan makrofaj hücrelerinin kolesterol ve diğer yağlarla dolması sonucu meydana geliyor. Sıklıkla yüksek kolesterol düzeyleriyle ilişkilendirilse de her ksantelazma vakasında kan kolesterolünün yüksek çıkmadığı belirtiliyor.

Damarların içinde yağ ve kolesterol birikimiyle oluşan plaklar, kan akışını daraltarak ateroskleroz sürecine yol açabiliyor. Ateroskleroz ise kalp krizi ve inme gibi ciddi sonuçlarla bağlantılı risklerin temel nedenleri arasında gösteriliyor. Bu süreç çoğu zaman uzun süre belirti vermeden ilerleyebildiği için erken uyarı işaretleri önem taşıyor.

ARAŞTIRMANIN BULGULARI

Stanford Üniversitesi’nden araştırmacıların yürüttüğü çalışmada, ksantelazma tanısı bulunan 17 bin 925 kişinin sağlık verileri aynı sayıda kontrol grubuyla karşılaştırıldı. İlk bir yıllık takipte ksantelazması olan kişilerin yüzde 1’inin kalp krizi geçirdiği belirlendi. Kontrol grubunda bu oran yüzde 0,35 olarak kaydedildi.

İnme oranı ksantelazma grubunda yüzde 0,95, kontrol grubunda ise yüzde 0,3 oldu. Geçici iskemik atak, diğer adıyla “mini inme” oranı da ksantelazması bulunan kişilerde yüzde 0,6; kontrol grubunda yüzde 0,19 olarak saptandı.

Araştırmacılar, oranların genel düzeyde düşük kalmasına rağmen ksantelazması bulunan kişilerde riskin kontrol grubuna kıyasla birkaç kat daha yüksek olduğuna dikkat çekti. Farkın zaman içinde bir miktar azaldığı, ancak 5 ve 10 yıllık takiplerde de ksantelazma grubunda ciddi kalp ve beyin-damar olaylarının daha sık görüldüğü bildirildi.

Çalışmada ksantelazmanın tek başına kalp krizi veya inmeye neden olduğuna dair bir sonuç ortaya konmadı. Buna karşın uzmanlar, göz çevresindeki bu lekelerin henüz teşhis edilmemiş ya da yeterince kontrol altına alınmamış kalp ve damar hastalığı risk faktörleri için uyarı niteliği taşıyabileceğini belirtti.

Araştırmaya göre ksantelazması bulunan kişilerin erken dönemde kalp ve damar sağlığı açısından değerlendirilmesi, altta yatan risk faktörlerinin belirlenmesine yardımcı olabilir.