Sabahları yorgun kalkmanın nedeni ‘sahte dinlenme’ olabilir

Yoğun bir haftanın ardından televizyon karşısında saatler geçirmek, sosyal medyada gezinmek ya da arka arkaya dizi izlemek birçok kişi için dinlenme anlamına geliyor. Ancak uzmanlara göre bu alışkanlıklar, bedeni hareketsiz bıraksa da sinir sistemine gerçek bir toparlanma fırsatı sunmayabilir.

İstanbul Okan Üniversitesi Hastanesi Kişiselleştirilmiş ve Fonksiyonel Tıp Kliniği’nde görevli Yaşam Tarzı Tıbbı Uzmanı Dr. Öğr. Üyesi Hande Namal Türkyılmaz, “sahte dinlenme” olarak tanımlanan bu durumun kronik yorgunluğun gözden kaçan nedenlerinden biri olabileceğini belirtti.

Türkyılmaz’a göre ekran karşısında geçirilen uzun süreler kişiye “hiçbir şey yapmıyorum” hissi verse de beyin bu sırada sürekli yeni uyaranlarla karşılaşıyor. Sosyal medya akışı, kısa videolar, aralıksız dizi izleme alışkanlığı ve mavi ışığa maruz kalma; zihinsel uyarılmayı artırarak sinir sisteminin alarm halinde kalmasına yol açabiliyor.

Dinlenmek yalnızca bedeni hareketsiz bırakmak değil, sinir sistemine de toparlanma fırsatı vermek. Gerçek dinlenme; stresin azalmasına, zihinsel berraklığın artmasına, uyku kalitesinin iyileşmesine ve yaşam kalitesinin yükselmesine katkı sağlayabilir.

Uzmanlara göre kaliteli dinlenme, yalnızca fiziksel aktivitenin durmasıyla sağlanmıyor. Sinir sisteminin “dinlen ve sindir” olarak bilinen parasempatik moda geçebilmesi için yoğun uyaranlardan uzaklaşmak ve güven hissini destekleyen etkinliklere yönelmek gerekiyor.

GERÇEK DİNLENME İÇİN 3 ÖNERİ

Türkyılmaz, dinlenme alışkanlıklarının da çalışma ve beslenme alışkanlıkları kadar önemsenmesi gerektiğini vurgulayarak şu önerilerde bulundu:

• - Duyusal detoks yapın: Doğada ya da açık havada yürümek, ekran yerine gökyüzüne bakmak ve yoğun dijital uyaranlardan uzaklaşmak sinir sisteminin gevşemesini destekleyebilir.
• - Üretin ve yavaşlayın: Toprakla uğraşmak, mutfakta sakince yeni bir tarif denemek veya el işi yapmak gibi süreç odaklı aktiviteler zihnin yavaşlamasına yardımcı olabilir.
• - Bilinçli durgunluğu deneyin: Bir şey izlemeden, dinlemeden ya da tüketmeden kısa süreli sessizlik anları yaratmak, zihinsel toparlanma için alan açabilir.

Uzmanlar, “Bugün ne izlesem?” sorusu yerine “Bugün sinir sistemimi gerçekten nasıl dinlendirebilirim?” sorusunun sorulmasının hem ruhsal hem de fiziksel iyilik hali açısından daha sağlıklı bir başlangıç olabileceğine dikkat çekiyor.