NASA, 50 yıl aradan sonra Ay'a insanlı yolculuk için geri sayıma geçti

Amerikan Ulusal Havacılık ve Uzay Dairesi (NASA), Ay’a insanlı dönüş yolculuğunu başlatacak Artemis II misyonu için hazırlıklarını hızlandırdı. Görev kapsamında dört astronottan oluşan ekip yaklaşık 10 günlük bir uçuş gerçekleştirecek ve bugüne dek insanlığın gitmediği kadar uzak bir mesafeye ulaşmaya çalışacak.

Bu hamle, 1970’li yıllardaki Apollo programından bu yana Ay’a yapılan ilk insanlı seyahat olacak.

NASA'nın dev Uzay Fırlatma Sistemi (SLS) roketi ve Orion uzay kapsülü, çok yakında dev montaj binasından fırlatma rampasına transfer edilecek.

Ekipler, yaklaşık 6,5 kilometrelik yolu 12 saat sürede kat edecek ve rampada yer destek ekipmanı hazırlıkları tamamlanacak. Ocak ayının sonunda ise "kostümlü prova" olarak bilinen, fırlatmadan önce yakıt ikmali dâhil tüm kontrollerin yapıldığı nihai test gerçekleştirilecek.

Her şey yolunda giderse, fırlatmanın en erken 6 Mart (Türkiye saatiyle 7 Mart) tarihinde gerçekleşmesi planlanıyor. Ancak Ay’ın Dünya’ya göre konumu da başarı açısından kritik olduğundan, fırlatma pencereleri ayın ilk haftasıyla sınırlı kalıyor. Mart ayı dışında, 1-6 Nisan tarihleri arasında da alternatif fırlatma günleri bulunuyor.

Artemis II görevinde yer alacak astronotlar, komutan Reid Wiseman, pilot Victor Glover ve görev uzmanı Christina Koch’tan oluşuyor. Kanada Uzay Ajansı’ndan Jeremy Hansen de ikinci görev uzmanı olarak ekibe katılıyor. Bu, SLS ve Orion sistemiyle gerçekleştirilecek ilk insanlı uçuş olma özelliği taşıyor. Astronotlar Dünya yörüngesine ulaştıktan sonra, Orion kapsülünü manuel olarak kontrol ederek ileriye dönük Ay iniş görevleri için önemli testler yapacaklar.

Görev ekibi, Ay'ın binlerce kilometre ötesinde kapsülün yaşam destek, itki ve navigasyon sistemlerini ayrıntılı biçimde değerlendirirken, tıbbi deneyler ve derin uzaydan görüntü ile veri aktarımı da sağlayacak. Uzayda ağırlıksız ortamda, sadece dokuz metreküplük bir alanda günlerce çalışacak mürettebat, dönüşte ise oldukça sarsıntılı bir atmosfer geçişinden sonra Pasifik Okyanusu’na iniş yapacak.

ARTEMIS'TE SONRAKİ ADIMLAR

Artemis II görevi kapsamında herhangi bir Ay inişi gerçekleştirilmeyecek. Bu görev, Artemis III ile Ay’a astronot inişinin temelini oluşturacak. NASA, Artemis III’ün en erken 2027, ancak büyük olasılıkla 2028’de fırlatılacağı görüşünde. Ay’a iniş yapacak uzay aracı henüz kesinleşmedi; seçenekler arasında SpaceX’in Starship’i ve Jeff Bezos’un Blue Origin şirketi tarafından geliştirilen iniş aracı yer alıyor. Öte yandan, astronotların giyeceği yeni nesil uzay kıyafetleri de son aşamada üretimden geçiyor.

Artemis programının ilerleyen aşamalarında ise Ay’ın yörüngesinde inşa edilecek Gateway adlı uzay istasyonu önemli rol oynayacak. Artemis IV ve V görevlerinde bu istasyonun inşası hedefleniyor. Gelecekte, insanlığın Ay’da kalıcı varlık göstermesi, daha fazla ülkenin projeye katılımıyla mümkün olacak. Ek bölümlerin eklenmesi ve yeni teknolojiler sayesinde, Ay yüzeyinde robotik keşif araçları da aktif olacak.

1972’deki Apollo 17’den bu yana ilk insanlı Ay seyahati olacak Artemis II; ABD’nin 1960’larda başlattığı jeopolitik ve teknolojik liderlik yarışının günümüzde, yeni teknoloji ve uluslararası işbirlikleriyle daha uzun vadeli bir boyuta taşındığının göstergesi olarak değerlendiriliyor.

AY'A İNSAN GÖNDERMEK İSTEYEN DİĞER ÜLKELER

Ay’a insan göndermeyi hedefleyen yalnızca ABD değil. Avrupa’dan astronotların ileride Artemis uçuşlarına katılması beklenirken, Japonya ve Çin kendi programlarını hızlandırıyor. Çin, 2030’a dek Ay’ın güneyinde insanlı inişi amaçlıyor. Rusya ise 2030-2035 yılları arasında kozmonotlarını Ay’a göndermek için planlamalar yürütüyor. Hindistan da Chandrayaan 3’ün başarısı sonrası 2040 yılına kadar astronotlarını Ay’a göndermeyi hedefliyor.

Ay’a insanlı yolculuklar 1970’li yılların siyasi ve teknolojik rekabetine dayanırken, günümüzde bu hedef çok uluslu işbirliği, yeni teknolojiler ve kalıcı keşif vizyonuyla yeniden gündemde yerini aldı.

Haber Kaynağı : 12punto