İktisatçı Mahfi Eğilmez, elektrik ve doğal gazda devlet desteğinin kapsamını değiştiren düzenlemelerin hane faturalarına etkisini değerlendirdi. Eğilmez’e göre enerji fiyatlarına doğrudan zam yapılmasa bile destek kapsamının daraltılması, özellikle yüksek tüketimli abonelerin ödediği tutarı artırabilecek.
Kendime Yazılar adlı blogunda “Enerji Faturalarında Yeni Dönem” başlıklı bir yazı yayımlayan Eğilmez, kış ayları öncesinde tüketicilerin yalnızca enerji birim fiyatlarına değil, devlet desteğinin hangi aboneleri kapsadığına da dikkat etmesi gerektiğini vurguladı.
Burada dikkat edilmesi gereken nokta, enerji fiyatlarının doğrudan artırılması ile devlet desteğinin azaltılması arasındaki farktır. Birincisinde enerjiye uygulanan fiyat yükseltilirken ikincisinde tüketicinin ödediği fiyat, destek kapsamının daraltılması nedeniyle artmaktadır.
ELEKTRİKTE SINIR 3 BİN KİLOVATSAATE İNİYOR
Eğilmez’in aktardığına göre elektrik tüketiminde mesken aboneleri için uygulanan yıllık son kaynak tüketim limiti yeniden aşağı çekildi. Daha önce 2025 için 5 bin, 2026 için 4 bin kilovatsaat olan sınır, EPDK’nın 30 Ekim 2026 tarihli kararıyla 1 Ocak 2027’den itibaren 3 bin kilovatsaat olarak uygulanacak.
Bu sınır aylık ortalama yaklaşık 250 kilovatsaat tüketime karşılık geliyor. Düzenlemeden yaklaşık 6,5 milyon mesken abonesinin etkilenmesi bekleniyor. Eğilmez, bu kitlenin toplam abonelerin yüzde 14,7’sini oluşturduğunu belirtti.
Yıllık tüketim limitini aşan aboneler hemen yeni tarifeye geçirilmeyecek. İkili tedarik anlaşması bulunmayan abonelere, limitin aşıldığı ayı izleyen üçüncü ayın ilk gününden itibaren yüksek tüketimli tüketiciler için belirlenen son kaynak tedarik tarifesi uygulanacak.
Eğilmez, örnek olarak 2026 içinde 3 bin kilovatsaatlik sınırı ekim ayında aşan bir abonenin 1 Ocak 2027’den, aralık ayında aşan bir abonenin ise 1 Mart 2027’den itibaren yeni tarifeye tabi olabileceğini ifade etti. Bu nedenle düzenleme genel bir elektrik zammı olarak değil, destek kapsamındaki abone grubunun daraltılması olarak değerlendiriliyor.
DOĞAL GAZDA KADEME İLLERE GÖRE DEĞİŞİYOR
Doğal gazda ise 4 Nisan 2026’da yürürlüğe giren kademeli fiyat uygulaması bulunuyor. Konut aboneleri tüketim miktarına göre iki gruba ayrılırken, ilk kademede devlet desteği sürüyor; ikinci kademede yüksek tüketimli aboneler farklı tarifeyle karşılaşıyor.
BOTAŞ tarafından belirlenen sınırlar il ve aya göre değişiyor. Eğilmez’in paylaştığı bilgilere göre kasım ayı tüketim sınırları İstanbul’da 136,01 metreküp, Ankara’da 283,78 metreküp, İzmir’de ise 67,97 metreküp. Aralık ayında sınır İstanbul için 259,35 metreküpe, Ankara için 420 metreküpe yükseliyor.
Eğilmez, bu farklılaşmanın Türkiye’de iklim koşulları ve ısınma ihtiyacının bölgelere göre değişmesinden kaynaklandığını belirtti. Ancak ilgili ay için belirlenen sınırın aşılması halinde faturada belirgin bir fark oluşabileceği uyarısında bulundu.
Desteklerin kamu maliyesi üzerindeki yüküne de dikkat çeken Eğilmez, uluslararası enerji fiyatları, döviz kuru ve enerji ithalatının sübvansiyon maliyetini artırabildiğini kaydetti. Buna karşın tüketim miktarının hanelerin gelir düzeyini her zaman doğru göstermeyeceğini vurguladı.
Büyük bir evde yaşayan kalabalık bir aile, yalıtımı yetersiz bir konutta oturan düşük gelirli bir hane veya soğuk bir bölgede yaşayan bir vatandaş da yüksek tüketim nedeniyle destek kapsamının dışına çıkabilir.
Eğilmez’e göre enerji tasarrufu ekonomik açıdan gerekli olsa da destek politikaları yalnızca tüketim miktarına dayandırıldığında sosyal etkiler gözden kaçabiliyor. Bu nedenle hanelerin ödeme gücü ve yaşadıkları konutların enerji verimliliği de dikkate alınmalı.
Haber Kaynağı : 12punto
