Hazine ve Maliye Bakanlığı Mali Suçları Araştırma Kurulu (MASAK) Başkanlığı, finansal hesapların üçüncü kişilere kullandırılmasıyla oluşan risklere karşı “Kiralık Hesaplarla Mücadele Şüpheli İşlem Bildirimi Rehberi” hazırladı.
Rehberde, yasa dışı bahis, kumar ve dolandırıcılık gibi suçlarda kullanılan kiralık hesapların erken aşamada tespit edilmesi, şüpheli işlem bildirimlerinin niteliğinin artırılması ve finansal sistemin suç faaliyetlerinde kullanılmasının önlenmesi hedefleniyor.
MASAK’ın değerlendirmesine göre bir hesabın sahibinden farklı kişilerce kullanılması, hesap sahibini suçtan kaynaklanan paranın aktarıldığı zincirin parçası haline getirebiliyor. Bu kapsam yalnızca banka hesaplarıyla sınırlı tutulmuyor; ödeme ve elektronik para hesapları, ticari hesaplar, POS ve sanal POS bağlantıları ile kripto varlık hizmet sağlayıcıları nezdindeki hesaplar da riskli alanlar arasında değerlendiriliyor.
HESAP BİLGİSİ PAYLAŞIMI RİSK SAYILABİLİR
Rehbere göre hesap kullandırmak yalnızca IBAN bilgisinin paylaşılmasından ibaret değil. Mobil bankacılık şifreleri, banka kartı ve kart şifreleri ile tek kullanımlık doğrulama kodlarının başka kişilere verilmesi de hesabın kontrolünün üçüncü kişilere bırakılması anlamına gelebiliyor.
Hesap temini sosyal medya, mesajlaşma uygulamaları veya sosyal çevre üzerinden yapılabiliyor. “Hesabına para gelsin, sen bana gönder” ya da “Kartını kısa süre kullanacağım” gibi taleplerin de kişileri kiralık hesap ağına dahil edebileceği belirtiliyor.
Bankalar, ödeme ve elektronik para kuruluşları, kripto varlık hizmet sağlayıcıları ve diğer yükümlüler açısından ise müşteri faaliyetlerini izleme, işlemin amacı hakkında yeterli bilgi edinme, müşteriyle irtibat kurma ve gerektiğinde ek kontrol uygulama gibi yükümlülükler öne çıkıyor.
Bir hesabın kiralık hesap niteliği taşıdığına ilişkin emareler ortaya çıktığında, yükümlülerin öncelikle şüphenin mahiyetini anlamaya yönelik inceleme yapması gerekiyor. Bu aşamada müşterinin mesleği, gelir düzeyi, ekonomik veya ticari faaliyeti ile işlem hacmi arasındaki uyumun değerlendirilmesi önem taşıyor.
Kiralık hesap kullanımının tespit edilmesi ya da kuvvetli emarelerle ortaya konulması halinde mobil ve internet bankacılığı kanallarının kapatılması veya sınırlandırılması öncelikli tedbirler arasında yer alabiliyor. Olayın niteliğine göre banka kartı, POS ve sanal POS hizmetlerinin durdurulması, işlem limitlerinin düşürülmesi ve yeni finansal ürün tahsis edilmemesi de gündeme gelebiliyor.
Riskin sürmesi, müşterinin açıklamalarının yetersiz kalması veya hesabın fiilen üçüncü kişilerce yönetildiğinin anlaşılması durumunda işlemin gerçekleştirilmemesi ve gerektiğinde iş ilişkisinin sona erdirilmesi de değerlendirilebilecek adımlar arasında bulunuyor.
Rehberde, yükümlülüklere uyulmamasının somut olayın niteliğine göre adli süreçlere yol açabileceği ifade ediliyor. Ancak yalnızca idari yükümlülüklere aykırılık ya da objektif risk göstergelerinin varlığı, tek başına cezai sorumluluk doğurmuyor.
Haber Kaynağı : 12punto
