Türkiye’de ‘Hukuk’ ve ‘Avukatlık’ ne durumda?

12punto.com.tr

Cenk BAŞBOĞAOĞLU

Bugün, 5 Nisan Avukatlar Günü. Türkiye, 2025 yılı “Hukukun Üstünlüğü Endeksi” verilerine göre dünya ülkeleri arasında gerileme yaşarken Türkiye Barolar Birliği (TBB) resmi internet sitesindeki veriler doğrultusunda avukat sayısı son 5 yılda %44 kat artışta. Bu çelişki, Türkiye’de Avukatlık mesleğinin geleceği ve “adaletin sağlanması” gibi konularda şüphe uyandırıyor. Avukatın Sesi İnisiyatifi (ASİ) Üyesi Av. Kerim Bütün, konu hakkında 12punto’ya konuştu.

Türkiye, Dünya Adalet Projesi’nin (World Justice Project-WJP) “2025 Hukukun Üstünlüğü Endeksi” verilerine göre 0.41’lik bir puanla 143 ülke arasında 118. sırada yer alıyor. Aynı verilere göre “Temel Haklar” kategorisinde 134. sırada bulunan Türkiye’de avukat sayısı da ciddi oranlarda artış gösteriyor.

12punto’ya konuşan ASİ üyesi Av. Kerim Bütün, Türkiye’nin hukuksal açısından bulunduğu koşulları yorumlarken Avukatlık mesleğinin durumu hakkında açıklamalarda bulundu.

‘AVUKAT ENFLASYONU KASTEN YARATILMIŞTIR’

TBB’nin paylaştığı bilgiye göre, 31 Aralık 2020'de 143 bin 330 olan avukat sayısı yüzde 44 yükselerek 31 Aralık 2025 itibarıyla 206 bin 678'e ulaştı. Konuya ilişkin Bütün, “AKP iktidarının kontrolsüz bir şekilde açtığı özel üniversiteler ve bu üniversitelerdeki hukuk fakültelerinin ihtiyacı aşması nedeniyle bir avukat enflasyonu kasten yaratılmıştır. Avukatlardan gelen tepkiler, avukat intiharları ve avukat yoksullaşması karşısında çözüm olarak Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı denilen bir garabet yaratılmıştır. Nitelik ölçmekten uzak bu sınavla avukatlar, devletin onayı olmadan avukatlık yapamaz hâle getirilmiştir. Bu sınava kesin olarak itiraz etmek gerekmektedir. Avukat enflasyonunun çözüm yolu, özel okullarda yer alan ihtiyaç fazlası hukuk fakültelerini kapatmaktır” ifadelerini kullandı. 

‘YETERSİZ OLDUĞU AÇIKÇA GÖRÜLMEKTEDİR’

Adalet Bakanlığı’nın verileri doğrultusunda 2025’te hâkim başına 767, savcı başına ise 1.373 dosya düştü. Soruna dair Bütün, “Bugün hakimlerin ve savcıların dosya yükü gözetildiğinde sayılarını yetersiz olduğu açıkça görülmektedir. Bir hakimin yıllık ortalama 750 dosyaya bakmak durumunda kaldığı bir adalet sisteminde, adalete erişmek mümkün olabilir mi? Kesinlikle olamaz. Yargıda mülakatın kaldırılması ve ihtiyaca uygun hakim ve savcı alımlarıyla bu sorunun giderilmesi gerekmektedir” biçiminde konuştu.

‘BÜTÇEDEN DIŞLANMAKTADIR’

Geçtiğimiz yıl Aralık ayında 2026 yılı Adalet Bakanlığı bütçesi, TBMM Genel Kurulu'nda kabul edilerek kesinleşmişti. Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu kapsamında, Adalet Bakanlığı'na toplam 389 milyar 560 milyon 443 bin TL ödenek ayrılmıştı. Bütçeye dair Bütün, “Avukatlar ve avukatların meslek örgütleri olan barolar, Adalet Bakanlığı bütçesinden adeta dışlanmaktadır. Genç avukatların geçim kaynağı olan CMK ücretlerine yapılan ‘zam’ bunu açıkça göstermektedir. Bu durumun sonuçlarını acı şekilde yaşıyoruz. Avukatların geçimini sağlayamaması, yoksullaşması, mesleğini bırakması ve en acısı intihar etmesi gibi sonuçlarla karşılaşıyoruz” dedi. 

‘VAADLERİNİ RÜŞVET OLARAK GÖRÜYORUZ’

Adalet Bakanı Akın Gürlek’in, avukatların gelirinin arttırılacağı yönünde açıklamalarda bulunmasına karşılık Bütün, “Avukatların ekonomik çıkmazda olduğunu bilen Adalet Bakanı Akın Gürlek, her gün avukatlarla ilgili sözde reformlar açıklıyor. Avukatların gelirini arttıracağı vaadinde bulunuyor. Biz bu vaadlerini ‘rüşvet’ olarak görüyoruz. Kendisini şirin gösterme kaygısını anlıyoruz, amacını görüyoruz. Ama onun da şunu görmesini bekliyoruz: Avukatların gözünde saygın bir kişiliğe dönüşmesi asla mümkün olmayacak. Attığı ya da atacağı olumlu adımlarla yaptıklarını unutturamayacak” sözlerini sarf etti.

‘BUNCA KÖTÜLÜĞÜN İÇİNDE’

Av. Kerim Bütün, 5 Nisan Avukatlar Günü ile ilgili mesajını ise “Bunca kötülüğün içinde bütün meslektaşlarımın 5 Nisan avukatlar gününü kutluyorum. Adil ve bağımsız mahkemelerin kurulduğu, ekonomik baskıların son bulduğu ve yoksulluğun bittiği bir ülkede avukatlık yapmak dileğiyle” biçiminde belirtti.

Haber Kaynağı : 12punto