Hürmüz Boğazı'ndaki gerginlik enerji fiyatlarını zirveye taşıdı

Küresel enerji ticaretinin en önemli noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı'nda diplomatik çıkmaz, emtia fiyatlarında yeni rekorlara yol açtı. ABD’nin bölgedeki deniz ablukasını sürdürmesiyle birlikte Brent petrolün varil fiyatı haftalık bazda yüzde 16,5 artarak 105,33 dolara yükseldi. Aynı dönemde Batı Teksas türü (WTI) ham petrol ise yüzde 12,5 primle 94,4 dolara ulaştı.

Geçtiğimiz haftalarda ateşkes ve taraflar arası diplomatik girişimler enerji piyasalarında kısmi bir rahatlama sağlamıştı. Fakat, ABD’nin İran'a karşı askeri baskısı ve Hürmüz Boğazı'nın fiilen kapalı durumda kalması, arz endişelerinin yeniden artmasına yol açtı. Hürmüz'den geçen günlük petrol miktarının küresel arzın yaklaşık yüzde 20’sine denk gelmesi, piyasalardaki fiyatlama baskısını artırıyor.

DOĞALGAZ VE KÖMÜRDE DE REKOR SEVİYELER

Enerji piyasasında yaşanan bu gelişmeler gaz fiyatlarına da yansıdı. Avrupa TTF doğalgaz kontratları mayıs vadeli işlemlerde megavatsaat başına 44,86 Euro seviyesine yükselerek haftalık yüzde 15,7 artış kaydetti. Doğalgaz fiyatları, tüm bu gelişmelerin ardından saldırı öncesi seviyelerinin yaklaşık yüzde 43 üzerine çıktı.

Kömür tarafında ise Asya piyasalarının referansı olan Newcastle Mayıs vadeli kontrat fiyatı ton başına 133,7 Euro'yla savaş öncesi döneme göre %15’in üzerinde artış gösterdi. Doğalgaza olan talepteki artış ve arz kesintisi korkusu kömür fiyatlarında yukarı yönlü baskıyı beraberinde getirdi.

HÜRMÜZ KRİZİ SÜRÜYOR

ABD ve İsrail tarafından İran’a yönelik askeri operasyonların başlamasının ardından, İran Hürmüz Boğazı'nı gemi geçişlerine kapattığını duyurmuştu. Son olarak, ABD Başkanı Donald Trump, ateşkes sağlanmadan deniz ablukasının devam edeceğini bildirirken, İran Devrim Muhafızları Ordusu'nun da boğazı kapalı tutacağı açıklaması tansiyonu yeniden yükseltti.

Konuya dair ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth'in, ablukanın “gerektiği sürece süreceğini” ifade etmesi bölgede tansiyonun kolay kolay düşmeyeceği beklentisini güçlendirdi. ABD’nin bölgede el koyduğu İran gemilerine karşılık İran, Hürmüz’e yakın noktada İsrail ile bağlantılı olduğu iddia edilen bazı gemilere müdahale etti.

DİPLOMATİK TEMASLAR DEVAM EDİYOR

Yaşanan gelişmeler ışığında bölge ülkeleri barış arayışlarını sürdürüyor. İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi'nin Pakistan, Umman ve Rusya’yı kapsayan diplomatik ziyaretlerinde, “ABD ve İsrail’in İran’a dayattığı savaşın sona erdirilmesi ve bölgesel istikrar için çeşitli temaslar yürütülecek” dedi.

Öte yandan, ISNA haber ajansı Erakçi'nin Pakistan’daki temaslarında ABD temsilcileriyle bir araya gelmeyeceğini belirtti. İran'ın resmi açıklamalarında diplomasiye açık bir tutum benimsendiği vurgulansa da, Boğaz’daki belirsizlik enerji piyasalarındaki oynaklığın şimdilik süreceğine işaret ediyor.

Hürmüz Boğazı'nın enerji ve ticaret açısından önemi nedeniyle, bölgedeki krizin yakın zamanda çözülmemesi, petrol, doğalgaz ve kömür fiyatlarının kısa vadede yüksek seviyelerde seyretmesine neden oluyor. Küresel piyasalarda oluşan bu yüksek risk primi, başta enerji ithalatçısı ülkeler olmak üzere birçok ülkenin ekonomik dengelerini de etkiliyor.

Haber Kaynağı : 12punto