Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan arasında imzalanan Mekke Ortak Savunma Anlaşması’nın Türkiye Büyük Millet Meclisi’ndeki onay süreci beklenirken, Ankara’nın Riyad’a sağlayacağı desteğin kapsamı tartışılıyor. Türkiye, Husilerin Suudi Arabistan’a yönelik saldırılarını kınarken, olası katkının savunma kapasitesini güçlendirmeye dönük olacağı mesajını veriyor.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman ile yaptığı telefon görüşmesinde saldırıları kınadı ve Türkiye’nin Suudi Arabistan’ın yanında durmayı sürdüreceğini belirtti. Aynı gün ABD Başkanı Donald Trump, talep edilmesi halinde Türkiye’nin Husilere karşı mücadeleye katılabileceğini düşündüğünü söyledi.
Ancak Ankara’dan yapılan açıklamalar, Türkiye’nin Yemen gibi başka bir ülkenin topraklarında saldırı operasyonuna katılacağı anlamına gelmiyor. Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Türkiye’nin katkısının savunma odaklı olacağını, başka bir devletin topraklarında saldırı düzenlemek üzere asker gönderilmesinin gündemde olmadığını daha önce ifade etmişti.
MECLİS ONAYI BEKLENİYOR
Ağustos ayında imzalanan Mekke Ortak Savunma Anlaşması, taraflardan birine yönelik saldırının tüm taraflara yapılmış sayılmasını öngörüyor. Türkiye’de anlaşmanın Meclis onayına sunulmasına ilişkin hazırlıkların büyük ölçüde tamamlandığı belirtiliyor. AK Parti Sözcüsü Ömer Çelik de sonraki adımların onay sürecinin ardından netleşeceğini söylemişti.
Üç ülke, anlaşmanın ardından dışişleri ve savunma bakanları ile genelkurmay başkanları düzeyinde çeşitli toplantılar yaptı. İstanbul, New York ve Riyad’daki temaslarda ittifakın kurumsal yapısı, sekretarya düzeni, savunma sanayii işbirliği ve Suudi Arabistan’da konuşlandırılabilecek kapasitelere ilişkin başlıklar ele alındı.
Buna karşın Türkiye’nin sağlayacağı askerî unsurların sayısı, görev tanımı, konuşlanma takvimi ve teçhizat kapsamı kamuoyuna açıklanmış değil. Yetkililer, Meclis onayının ardından desteğin kapsamının genişleyebileceğini belirtse de kesin planlamanın üç ülke arasındaki askerî koordinasyonla netleşmesi bekleniyor.
SAVUNMA ODAKLI KATKI MESAJI
Fidan’ın açıklamalarına göre Türkiye’nin değerlendirdiği alanlar arasında hava savunması, elektronik harp ve teknik destek öne çıkıyor. Reuters’ın aktardığı değerlendirmelerde ise askerî teçhizat, silah sistemleri ve istihbarat paylaşımının da olası destek başlıkları arasında bulunduğu belirtiliyor.
Diplomatik İlişkiler ve Politik Araştırmalar Merkezi Başkan Yardımcısı Dr. Ahmed İşcan, parlamentodaki sürecin sahadaki tabloyu köklü biçimde değiştirmesini beklemediğini, anlaşmanın daha çok mevcut siyasi ve askerî koordinasyonu kurumsallaştırabileceğini değerlendiriyor. İşcan’a göre Husilerin saldırıları sürerse teknik destek alanı genişleyebilir; ancak Ankara’nın diplomatik çözüm arayışlarını da aynı anda sürdürmesi bekleniyor.
Suudi Arabistan’a verilen destek, Türkiye’nin İran’la ilişkilerini ve bölgesel gerilimin büyümesini önleme çabasını da gündemde tutuyor. Ankara’nın, Riyad’ın savunma kapasitesine katkı sunarken Tahran’la iletişim kanallarını açık tutmaya çalışacağı değerlendiriliyor.
Bu nedenle Türkiye’nin Mekke Ortak Savunma Anlaşması kapsamındaki rolü, şimdilik doğrudan saldırı operasyonlarından çok savunma kapasitesi, teknik destek ve diplomatik temaslar üzerinden tanımlanıyor. Desteğin hangi koşullarda genişleyeceği ise Meclis süreci, üçlü koordinasyon ve bölgedeki çatışmaların seyrine bağlı olacak.
Haber Kaynağı : 12punto
