MİT açıkladı: Tarihi istihbarat raporunda 'Arabistanlı Lawrence'ın gizli kimlikleri ortaya çıktı

Milli İstihbarat Teşkilatı'nın resmi internet adresinde yer alan “Özel Koleksiyon” bölümünde, önemli bir belge gün yüzüne çıkarıldı. Belge, İngiliz istihbaratının efsanevi ajanı olarak bilinen Thomas Edward Lawrence’ın, namıdiğer “Arabistanlı Lawrence”ın, 1929 yılında Orta Doğu’da farklı kılıklara bürünerek sürdürdüğü istihbarat faaliyetlerini detaylı biçimde ortaya koyuyor.

Milli Emniyet Hizmeti Riyaseti tarafından kaleme alınan ve 23 Eylül 1929 tarihini taşıyan söz konusu raporda, Lawrence’ın Mısır, Suriye ve Irak’ta birçok sahte isim altında gizli görevler yürüttüğü belirtiliyor. Belge, Büyük Erkan-ı Harbiyye Reisliği ile Dahiliye ve Hariciye Vekaletleri’ne gönderilmiş ve ayrıca Lawrence’a ait asker üniformalı bir fotoğrafa da yer verilmiş.

Orijinal yazıda şöyle deniyor:

“Kahire’deki Mason kulübüne Suriye ve Filistin’den gelen mevsuk ve teyit edilmiş malumatı ikinci maddede arz eylerim. İngiliz entelicens servis şeflerinden meşhur casus Miralay Lavrens’in bundan iki ay mukaddem Mısır'da şeyh Aptullah namı müstearile bir müddet bulunduktan sonra Suriye ve Irak’a geçtiği ve geçen ağustos ayı zarfında ansızın Kudüs’e geldiği ve elyevm Sudan’ın Hartum şehrinde bulunduğu anlaşılmıştır. Lavrens’in, Kudüs’te bulunduğu müddet zarfında bazen Müslüman hocası kıyafetinde ve şeyh Aptullah namile ve bazen de Amerikalı Musevi hahamı şeklinde ve Yakos İskinazi namile (buraki şerif-ağlama duvarı) civarına gelerek bu civarda bulunan Müslüman ve Yahudilere ayrı ayrı vakıtlarda zehirli telkınatta bulunarak heyecan getirdiği ve bugünkü Filistin kıtalini ihzar ettiği mevsuku kelam birçok zevatın ifadesiyle teyit edilmiştir.

Gerek entelicens servis merkezi ve gerek emperiyalist teşkilat resi karda bulunan amele fırkasının siyasetinden memnun değillerdir. Makdonalt’ın Mısır’dan sonra Filistin’e bir istiklal bahşetmek tasavvurunu mevkii tatbika koymadan Filistin’de bir ihtilal çıkartılarak istiklale layık olmadıkları maksadı istihdaf edilmiştir. Lavrens’in Sudan mıntakasına azimet etmiş olması keyfiyetinin de pek ziyade şayanı dikkat maksatlar ve esrarengiz tertibat ile alakadar olduğu temin edilmektedir. Binaenaleyh entelicens servis teşkilatı bu itilaf projesinin Mısır milletine arz edildiği bu sıralarda Mısır’da karışıklıklar ihdat edip Mısır’ın henüz bu lütfa layık olmadığı isbat edilecek ve bu suretle İngiliz parlamentosunda Makdonalt kabinesini zaif bir mevkie düşürerek evvelce olduğu veçhile Mısır’ın sinesine bağdaş kurup oturacaktır. Mısır’da karışıklıklar ihdas ve tertip için en iyi vasat şimdiki halde Sudan’dır. Sudan’da halihazırda yalnız İngiliz idaresi ve emperiyalist amalile meşbu İngiliz idare adamları ve Sudan’ın daimi bir surette Mısır’la ittisalı bulunduğundan Sudan’da Mısır için pek emin olarak bir suikastın ihzarı ve talim edilmiş ajanların Mısır’a ithal edilip menfi propagandalar ve tahribat yapılması pek basit bir keyfiyettir.”

Açıklanan bu belge, 20. yüzyılın başlarında bölgede yaşanan siyasi karmaşanın, uluslararası istihbarat aktörlerinin ve dönemin şartlarında kullanılan örtülü operasyon yöntemlerinin çarpıcı bir örneğini sunuyor. Lawrence’ın faaliyetlerinin, sadece bilgi toplamakla kalmayıp, aynı zamanda bulunduğu toplumlarda provokatif eylemler ve propaganda amacı taşıdığı dikkat çekiyor.

MİT’in arşivinden paylaşılan bu rapor, Orta Doğu tarihinin gizli aktörlerini ve onların perde arkasındaki hamlelerini gözler önüne seriyor.

Haber Kaynağı : 12punto