Vietnam ve Yasemin…

Vietnam'ın on milyon nüfuslu Ho Chi Minh şehrinin Saigon Central Post Office yani 19. yüzyılın son çeyreğinde inşa edilen tarihi "Postane" binasından söz etmeden geçmemeliyim.

Fransız sömürgesinin Fransız Hindiçini'ndeki en güzel eserlerinden biri diyebiliriz. O dönemde de yani hükmedenlerin güç göstergesi olarak yaptıkları binalardan biri. Hani bizim Cumhurbaşkanı'nın "itibardan tasarruf edilmez" söylemi kulaklarımda çınlayıverdi. Fransızlar sömürmüşler ama güzel eserler de bırakmışlar. Tam olarak bilmiyorum ama Beştepe Sarayı'nda geleceğe taşınacak sanat, bilim gibi değerler var mı bilmiyorum. Yolum düşmedi.

Gotik, Rönesans ve Fransız tarzlarının karışımıyla 5-6 yılda bitirilen tarihi eserin Mimarı A. Foulfoux'un hakkını yememek gerekir. Döneminin bilimsel gelişmeleri ve yeniliklerini unutmamış. Bugün elektrik, elektronik ve iletişimde yapay zekâya ulaşmamızda büyük katkıları olan ve o alanda ilk adımları atan bilim insanlarının heykellerini (plaketlerini) ön duvara işlemişler. Sanatsal açıdan mükemmel, postanenin girişindeki dış duvar harika. Ön duvarda, arasında S. Morse (Morse ya da mors kodu ile ilk telgrafı başlatan), A.M. Ampere (elektrikli telgrafı icat eden), Volta (elektriğin ve gücün öncüsü), G.S. Ohm (elektrik akımı, gerilim ve direnci tanımlayan) ve Faraday (elektromanyetik ve elektrokimyasal alanlarda buluşlarıyla ünlenen) gibi mucitlerin plaket ve kabartmaları bulunmaktadır.

Postaneyi gezerken, şimdilerde unutulmaya başlanan alışkanlıklarımızdan biri olan kartpostal gönderimi için iki kartpostal aldım, torunlarımın adreslerine gönderdim. Alınca şaşırırlar mı bilmem. Belki ilk kez posta kartı alacaklar. Kim bilir?

Güney Vietnam'daki iki günlük gezimizden sonra T şeklindeki Vietnam'ın kuzeydeki başşehri Hanoi'ye uçtuk. Atatürk gibi ömrünü halkına adamış Ho Chi Minh'i yattığı mozolede mumyası önünde saygı geçişimizi yaptık. Yaşadığı ve hiçbir zaman gösterişe kaçmayan mütevazı çalışma ve yaşam alanını gezdik, gördük. Evlenmemiş, çoluk çocuk sahibi olmamış. Devrimci ve mücadeleci bir önder. Güney Vietnam'ın kurtuluşunu görememiş, Güney ve Kuzey Vietnam'ın birleşmesini izleyememiş.

Hanoi'de etnografya müzeleri gerçekten mükemmel. 54 etnik ve bazı özel halk grupları kendi dillerinde, kendi örf ve âdetlerini barış içinde yaşıyorlar. Vietnam tam bir kültür zenginliği olan bir ülke... Hep beraber Vietnam için canla başla çalışıyorlar.

Vietnam'ın ilk üniversitesi olan Konfüçyüs Üniversitesi 1070 yılında, o dönemin kralı tarafından kurulmuş. İstanbul Üniversitesi'nden yaklaşık 400 yıl öncesine gidiyor. Bugün için 200'den fazla üniversitesi var, bunların arasında 20'ye yakın üniversite dünya üniversitelerinin en ön sıralarında yer alıyormuş. Hem de o kadar savaşlardan ve zorluklardan sonra. Türkiye'de de 200'e yakın üniversite var ve dünya üniversitelerinin ilk 500 sıralamasında yer alan ya bir elin parmaklarını ancak geçebilen üniversitemiz var. Akademik dünyamıza ve Millî Eğitim Bakanı'na sunulur.

Hanoi'den sonra 2000 dolayında adası olan Ha Long Bay'e geçtik. Bölgede çok sayıda sanayi, çalışma ve turizm alanı var. Sis yaşamlarının önemli bir sürecini alıyormuş. Sanayi ve turistik açıdan zengin bir şehir.

Öğleden sonra Laos Havayolları'na ait 72 kişilik bir uçak ile Laos'a geliverdik. Her otele varışımızda ballı yöresel çay ikram ediyorlar. Yeşil çay, yasemin gibi tıbbi bitki çayları epey popüler. Dr. Canan Vergin'in kız kardeşi Cavidan İnan epey yorulduğundan mı yoksa yasemin çayının etkisiyle mi koltuğunda uykuya dalıverdi.

Gerçekten yasemin çayı sağlık açısından çok yararlı bir çay. İsterseniz biraz yasemin çayından konuşalım. A, B vitaminleri ve bitkisel yağlar ile mineraller açısından zengin bir çaydır. Cavidan İnan'da da gördüğümüz gibi etkisini hemen gösterir. Uykuya dalmayı kolaylaştırır. Kaliteli uyku sağlayabilir.

Yeşil çay ile hemen hemen benzer antioksidan değerlere sahiptir.

Antioksidan özellikleri ile metabolizmayı hızlandırır. Yasemin çayı, iştahı keserek kilo vermenize yardımcı olur. İçerdiği vitaminler ile kişiye enerji sağlar.

Kişinin ruhuna da dokunarak mutlu olmaya katkı sağlar. Bağışıklık sistemini güçlendirir.

Kolesterol plaklarının damarları tıkamasını önleyen yasemin çayı, arterlerin temiz çalışmasını sağlayarak kalp krizi riskini azaltmada rol oynar.

Yapılan pek çok araştırmada da gösterildiği gibi, soğuk sıkım zeytinyağlarında da çokça bulunan polifenoller açısından da zengindir. Dolayısıyla kanser önleyici etkilerinin olduğu görülür.

Glikozu dengede tutabilme özelliği nedeniyle özellikle tip II diyabet hastalıklarında da faydalıdır. Sakinleştirici, yatıştırıcı özellikleri ile stresi azaltır. Sindirim sistemine olumlu katkıları vardır. Bağırsakların iyi çalışmasını sağlar.

Antienflamatuvar etkileri nedeniyle eklem ve romatizmal rahatsızlıkların ve çeşitli ağrıların giderilmesinde yararlıdır, takviye edicidir.

Öksürük, soğuk algınlığı gibi rahatsızlıklarda ilk kullanılacak içeceklerin arasındadır. Ayrıca ağız kokusunu giderici özelliği de vardır.

Kanın pıhtılaşmasının engellenmesinde katkısı olabilir.

Her içecek ve yiyecekte olduğu gibi günlük 2-3 bardak çayı aşmamak gerekir.

Sağlıklı günlerde buluşmak dileklerimle...